Speksteen houtkachel: voordelen, warmteopslag en de beste modellen

Mag je een houtkachel onder een overkapping plaatsen?

Het korte antwoord: ja, dat mag. Maar er zijn voorwaarden. Een houtkachel onder een overkapping of veranda wordt gezien als een buitenstooktoestel. Dat betekent dat je moet voldoen aan brandveiligheidsregels en dat er voldoende ventilatie moet zijn.

De belangrijkste voorwaarde is dat de overkapping aan minimaal één zijde volledig open is. Een volledig afgesloten veranda met ramen en deuren wordt beschouwd als een binnenruimte, en dan gelden de strengere eisen voor het plaatsen van een houtkachel binnen. Denk aan een verplicht rookkanaal, afstandseisen en eisen uit het Bouwbesluit.

Bij een open overkapping heb je meer vrijheid, maar brandveiligheid blijft essentieel. Houd altijd voldoende afstand tot brandbare materialen en zorg voor een onbrandbare ondergrond.

Welk type kachel is geschikt voor onder een overkapping?

Niet elke houtkachel is geschikt voor buitengebruik. De kachel staat bloot aan vocht, temperatuurwisselingen en soms wind. Kies daarom voor een kachel die specifiek ontworpen is voor buiten, of die daar goed tegen bestand is.

Buitenkachel of tuinhaard

Een buitenkachel is speciaal ontworpen voor gebruik in de tuin, op het terras of onder een overkapping. Deze kachels zijn gemaakt van materialen die tegen weersinvloeden kunnen, zoals cortenstaal, gietijzer of geëmailleerd staal.

Buitenkachels hebben doorgaans een rookafvoer (pijp) die de rook omhoog leidt, weg van de overkapping. Dat is belangrijk: zonder pijp blijft de rook onder het dak hangen, wat oncomfortabel en ongezond is.

Vrijstaande houtkachel

Een vrijstaande houtkachel kan ook onder een overkapping worden geplaatst, mits je een rookkanaal installeert dat de rook boven de overkapping afvoert. Dit is een grotere investering, maar levert meer warmte en een betere verbranding op dan een eenvoudige buitenkachel.

Vuurschaal

Een vuurschaal is de eenvoudigste optie, maar is minder geschikt onder een overkapping. Een vuurschaal heeft geen pijp, waardoor de rook vrij omhoog stijgt en tegen het dak van de overkapping slaat. Dit kan leiden tot roetaanslag, brandgevaar en rookoverlast. Gebruik een vuurschaal alleen onder een overkapping als het dak hoog genoeg is (minimaal 3 meter) en er aan meerdere zijden open ruimte is.

Brandveiligheid: hier moet je op letten

Brandveiligheid is het allerbelangrijkste als je een houtkachel onder een overkapping plaatst. Hout, riet en kunststof dakbedekking zijn brandbaar, en vonken of hitte kunnen een brand veroorzaken. Houd je aan de volgende richtlijnen:

Afstand tot het dak: zorg voor minimaal 1,5 tot 2 meter ruimte tussen de bovenzijde van de kachel (of de pijp) en het dak van de overkapping. Hoe hoger, hoe beter. Bij een kachel met een rookkanaal dat door het dak gaat, moet een brandwerende dakdoorvoer worden gebruikt.

Afstand tot wanden en meubels: houd minimaal 1 meter afstand tot brandbare wanden, schuttingen en tuinmeubels. Controleer altijd de specifieke afstandseisen van de fabrikant van je kachel.

Onbrandbare ondergrond: plaats de kachel op een onbrandbare vloer, zoals tegels, beton of natuursteen. Een houten vlonder is niet geschikt, tenzij je een vuurvaste plaat of vloerplaat onder de kachel legt.

Vonkenvanger: plaats een vonkenvanger (spark arrestor) bovenop de rookpijp. Dit gaasscherm vangt vonken op voordat ze op het dak of in de omgeving terechtkomen. Dit is vooral belangrijk bij een rieten dak of houten dakbedekking.

Blusmiddelen: houd altijd een brandblusser of emmer water in de buurt als je buiten stookt.

Rookafvoer onder een overkapping

De rookafvoer is een belangrijk aandachtspunt. Rook die onder een overkapping blijft hangen is niet alleen vervelend, maar ook schadelijk voor je gezondheid en kan overlast bij de buren veroorzaken.

Met rookpijp door het dak: dit is de beste oplossing. De rookpijp wordt door het dak van de overkapping geleid en voert de rook boven het dak af. Gebruik een brandwerende dakdoorvoer en een dubbelwandig rookkanaal op de plek waar de pijp door het dak gaat. De pijp moet minimaal 50 centimeter boven het dak uitkomen.

Met rookpijp langs het dak: als je geen gat in het dak wilt maken, kan de pijp ook langs de rand van de overkapping omhoog worden geleid, mits de uitmonding boven het dak uitkomt.

Zonder pijp (open vuur): dit is alleen verantwoord bij een zeer hoge overkapping (minimaal 3 meter) die aan meerdere zijden open is, zodat de rook vrij kan afvoeren. Een vuurschaal of open vuurkorf valt in deze categorie.

Stook je onder een overkapping? Gebruik dan altijd droog hout en de juiste stooktechniek om rookvorming te beperken. De Zwitserse stookmethode zorgt voor een schonere verbranding met minder rook. En kies hout met een laag vochtgehalte — lees welk stookhout het beste is.

Welke overkapping is geschikt?

Het materiaal en de constructie van je overkapping bepalen mede of je er veilig een kachel onder kunt plaatsen.

Aluminium of stalen overkapping: het veiligste type. Metaal is onbrandbaar en kan goed tegen hitte. Ideaal in combinatie met een houtkachel.

Houten overkapping: kan, maar vraagt extra voorzichtigheid. Houd grotere afstanden aan en overweeg een hittebestendige plaat aan het plafond boven de kachel. Behandel het hout rondom de kachel eventueel met een brandvertragende coating.

Riet of stro: dit wordt sterk afgeraden. Rieten daken zijn zeer brandgevoelig. Vonken of stralingswarmte kunnen het riet doen ontvlammen. Als je toch een kachel wilt plaatsen, is een vonkenvanger absoluut verplicht en moet de afstand tot het riet zeer groot zijn.

Polycarbonaat of kunststof platen: ongeschikt in de directe omgeving van een kachel. Deze materialen vervormen of smelten door hitte. Als je overkapping gedeeltelijk van kunststof is, plaats de kachel dan uitsluitend onder het deel met een ander materiaal.

Regels en vergunningen

Voor het plaatsen van een buitenkachel onder een overkapping heb je in de meeste gevallen geen vergunning nodig, mits de overkapping zelf al vergund is. Wel moet je voldoen aan de algemene brandveiligheidsregels en lokale voorschriften.

Let op: in sommige gemeenten gelden aanvullende regels voor het stoken met een houtkachel. En bij bepaalde weersomstandigheden mag je helemaal niet stoken. Controleer de stookwijzer voordat je de kachel aansteekt.

In gebieden met een stookverbod geldt dit verbod ook voor buitenkachels onder een overkapping. Informeer altijd bij je gemeente naar de lokale regels.

Veelgestelde vragen

Ja, maar je moet extra voorzichtig zijn. Houd ruime afstanden aan tot het hout, gebruik een vonkenvanger op de rookpijp en plaats de kachel op een onbrandbare ondergrond. Overweeg een hittebestendige plaat aan het plafond direct boven de kachel.

Gebruik een kachel met een rookpijp die boven het dak uitkomt. Stook met droog hout (maximaal 20% vocht) en gebruik de Zwitserse stookmethode voor een schonere verbranding. Hoe beter de verbranding, hoe minder rook.

Tegels, beton of natuursteen. Een houten vlonder is niet geschikt, tenzij je een vuurvaste vloerplaat gebruikt. Zorg dat de onbrandbare ondergrond minimaal 50 centimeter rondom de kachel doorloopt.

Dat hangt af van het materiaal. Kachels van cortenstaal zijn speciaal gemaakt om buiten te staan en ontwikkelen een beschermende roestlaag. Gietijzeren kachels kun je beter afdekken of in de schuur zetten als je ze langere tijd niet gebruikt, om roest te voorkomen.

Bij een open overkapping is een rookkanaal niet wettelijk verplicht, maar het wordt sterk aanbevolen. Een rookpijp voorkomt dat rook onder het dak blijft hangen en vermindert het brandrisico aanzienlijk.

Advies op maat bij Rijcco

Het juiste rookkanaal hangt af van het type kachel dat je kiest en de situatie in je woning. Bij Rijcco helpen we je graag met advies op maat. Bekijk ons assortiment houtkachels en fornuizen, of kom langs in onze showroom in Cuijk voor persoonlijk advies.

Wil je eerst meer lezen? Bekijk dan ook ons artikel over het berekenen van het juiste vermogen voor je woning, of lees welke kachel bij jou past: pelletkachel of houtkachel.